GVO en HVO » Dialooglessen

Dialooglessen

Dialooglessen in de praktijk:

Bruggen bouwen in Rotterdam

In Rotterdam is ervaring opgedaan met ’dialooglessen’ op de openbare basisschool. De reacties zijn positief; bij de kinderen zelf, bij de schoolleiding, de docenten én de ouders.

In een multiculturele stad als Rotterdam speelt zich heel wat af, en zijn de verschillende (levens)overtuigingen tussen kinderen en volwassenen soms heel groot. Je kunt die verschillen uitvergroten of bruggen bouwen – zoals er in deze havenstad al vele te vinden zijn. Letterlijk en figuurlijk.

OBS de Wilgenstam is één van de 175 scholen van Stichting BOOR. Deze verzorgt openbaar en speciaal onderwijs in Rotterdam en omstreken. Peter Bergen, directeur van de school: “Respect, dialoog, participatie, vrijheid en verantwoordelijkheid zijn belangrijke peilers van ons beleid. Met name het onderlinge respect ontbreekt soms nog wel eens, omdat men de werkelijkheid vanuit de eigen culturele identiteit invult.”

Welkome aanvulling

dialoog1De vormingslessen GVO en HVO zijn welkom op veel openbare basisscholen. De achterliggende wens: kinderen leren om al op jonge leeftijd goed met elkaar om te gaan, ongeacht hun afkomst en eventuele verschillen. Op de OBS komen natuurlijk veel ‘vogels van diverse pluimage’ bij elkaar, en GVO-HVO erkent dat ‘ieder vogeltje zingt zoals het gebekt is’. Het aanbod omvat vijf levensovertuigingen: hindoeïstisch, humanistisch, islamitisch protestants en rooms-katholiek. Ze vormen bij wijze van spreken vijf ingrediënten voor een ‘recept’.

Wat is dat eigenlijk, een dialoog?

Openstaan voor elkaar wil zeggen: wees nieuwsgierig naar de ander. Dialoog is een gesprek tussen twee of meer mensen, waarin een vrije gedachtewisseling plaats vindt, wat tot nieuwe inzichten leidt. Objectief luisteren ligt aan de basis van het begrijpen van elkaar. In de dialoog ga je op zoek naar wat de ander beweegt. Wij kunnen elkaar vinden, als we het plaatje niet van tevoren invullen. Open staan voor elkaar is nodig om in vrede samen te leven.

De vooronderstelling

Hoe beter we op de hoogte zijn van elkaars geloofs- en/of levensovertui­gin­gen, hoe beter we in staat zijn naar elkaar te luisteren. Dat is de uitgangspositie om gezamenlijke dialooglessen aan te bieden. Dat begint bij de docenten zelf, die bereid zijn gezamenlijk met elkaar vorm te geven aan deze lessen.

De uitgangspunten

  • Behandel één thema in alle GVO en HVO-lessen, dat brengt één lijn in het geheel.
  • De docenten werken het thema uit vanuit hun eigen geloof/levensbeschouwing en met eigen didactische middelen.
  • Op een vooraf gekozen moment komen de diverse lesgroepen bij elkaar en wisselen ze hun ervaringen uit in de dialoog.
  • Dat kan bijvoorbeeld na de les met de eigen juf of meester. Maar dat kan ook in een gemengde les met een andere GVO- of HVO-leerkracht.

Dialoogles bij de Wilgenstam

dialoog2Begin 2015 vond een dialoogles plaats bij OBS de Wilgenstam in Rotterdam. De kinderen van de verschillende groepen van het islamitisch godsdienst onderwijs, het PC godsdienstonderwijs en humanistische vorming zaten in gemengde groepen, elke juf had zo’n gemengde groep. Het onderwerp van de les was Vriendelijkheid.

De dialoog heeft een simpel vast patroon, met vier rondes (dat geeft houvast en daardoor diepgang):

  1. Kennismaken met het thema;
  2. Dingen delen die we hebben meegemaakt over een thema (ervaringen);
  3. We vertellen onze wensen en dromen over het thema aan elkaar;
  4. We bedenken iets dat we daar morgen gaan doen.

Dit werd met de groepen 6 gedaan. De organisatoren keken tevreden terug: “Het waren erg fijne middagen. Wat leuk zo’n gemixte groep! De reacties van de kinderen waren enthousiast en positief, er heerste een veilige sfeer en iedereen durfde mee te doen. De verhalen van de kinderen konden ons echt verrassen. De kinderen wisten veel van vriendelijkheid en ook hoe ze het in de praktijk gingen brengen.”

De kinderen deden heel goed hun best en ze vonden het apart. “Het was anders en heel erg leuk. Je kunt veel van elkaar leren en over jezelf vertellen.”

Enkele reacties van de docenten

Rosa: Het was gisteren voor mij een erg fijne middag. Wat leuk zo’n gemixte groep. De reacties van de kinderen waren enthousiast en positief, er heerste een veilige sfeer, iedereen durfde mee te doen. Ik ging blij weer naar huis.

Lisanne: De sfeer in mijn groepje was positief en de kinderen gingen blij weg. De verhalen verbaasden me en ook hoeveel kinderen wisten van vriendelijkheid, en ook hoe ze het in de praktijk gingen brengen.

Aynur: Voor mij was het een leuke en gezellige middag. De kinderen deden heel goed hun best en ze vonden het apart. “Het was anders en heel erg leuk” zeiden ze. Ik kijk er heel positief naar terug. Ik heb ook gemerkt dat ze samen met elkaar heel veel kunnen.


Terug naar boven